فراز و فرود ارتش روسیه دومین قدرت نظامی جهان



به گزارش بامداد سه شنبه ایرنا، ارتش فدراسیون روسیه هفتم ماه می سال ۱۹۹۲ به دستور «بوریس یلتسین» نخستین رئیس جمهوری روسیه س از فروپاشی اتحاد جماهیر شوری ، در شرایطی تاسیس شد که روس ها وضعیتی نابسامان داشتند.
با توجه به خالی بودن خزانه و بدهی ۱۵۰ میلیارد دلاری اتحاد پیشین جماهیر شوروی که به روسیه ارث رسیده بود، این کشور بودجه اندکی برای تاسیس و نگهداری ارتش منظم و قدرتمند در اختیار داشت و از گوشه و کنار کشور صدای جدایی و استقلال به گوش می رسید.
اگر چه نخستین واحد مسلح روسیه ۱۴ جولای سال ۱۹۹۰ (۲۳ تیرماه ۱۳۶۹) در روزهایی که حکومت شوروی آخرین نفس های خود را می کشید، بوجود آمد اما خبری از تاسیس وزارت دفاع نبود و واحدهای مسلح روسیه توسط کمیته دولتی امنیت اجتماعی اداره می شدند.
یلتسین پیش از تشکیل ارتش روسیه (سال ۱۹۹۰) گارد ملی تشکیل داد که شمار نیروهای آن به حدود یکصد نفر می رسید.
پس از فروپاشی شوروی، ایده تاسیس ارتش با هسته مرکزی نیروهای مسلح شوروی شکل گرفت و سرانجام به فرمان یلتسین، ارتش شکل گرفت.
یلتسین طی فرمان دیگری خود را فرمانده کل نیروهای مسلح روسیه خواند و این مقام پس از وی به روسای جمهوری بعدی تفویض شد.

** ارتش بزرگ اما بلاتکلیف
ارتش روسیه پس از تشکیل، بلافاصله میراث دار نیروی نظامی اتحاد پیشین جماهیر شوروی شد و با احتساب تعدادی از واحدهای زمینی، هوایی و دریایی ارتش شوروی و نیز نیروهای روسی مستقر در آلمان، کوبا، مغولستان و چند کشور دیگر از همان ابتدا به ارتشی دو میلیون و ۸۸۰ هزار نفری تبدیل شد.
این ارتش در ابتدای تاسیس با وجود داشتن نفرات زیاد، به دلایل متعددی توانایی رزمی خود را از دست داده بود.
کارشناسان معتقدند در وهله اول، تلاش عناصر اطلاعاتی آمریکا که پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی آزادانه در مسکو حضور داشتند، ارتش این کشور را ضعیف کرد چرا که آنان تمام توان خود را صرف از بین بردن واحدها و تسلیحات بجای مانده از شوروی می کردند.
به گفته منابع روسی، پس از فروپاشی شوروی، تعداد زیادی از بهترین ناوهای هواپیمابر، هواپیماهای نظامی دور پرواز، موشک ها و تسلیحات مدرن دیگر بجای مانده در روسیه، با هماهنگی عناصر آمریکایی نابود یا به قیمتی ناچیز فروخته شد.
مشکل مالی روس ها دومین دلیل تضعیف ارتش روسیه در ابتدای کار روسیه نوین بود، چرا که دولت توانایی تامین بودجه نظامی این کشور را نداشت و بسیاری از پرسنل واحدهای نظامی در سردرگمی بسر می بردند.

**چچن میدانی دشوار برای ارتشی ناتوان
در روزهای سخت روس ها، صدای جدایی طلبی هر از چند گاهی از گوشه و کنار کشور شنیده می شد و جنگجویانی از چچن خواستار جدایی از این کشور بودند و بر سر این هدف دو بار با ارتش روسیه جنگیدند.
در جنگ نخست که از سال ۱۹۹۴ تا ۱۹۹۶ طول کشید و به معاهده خاساویورت و برقراری آتش بس بین دو طرف منجر شد، ارتش روسیه تلفات زیادی داد چرا که از سازماندهی جنگی درستی برخوردار نبود و بسیاری از نیروهای آن روحیه خود را از دست داده بودند.
ضعف ارتش روسیه نوین در جنگ اول با چچن باعث شد تا اسلان مسخدوف رهبر جدایی طلبان بر سراسر این جمهوری قفقازی تسلط یابد.
جنگ دوم چچن، ماه اوت سال ۱۹۹۹ با حمله جدایی طلبان چچنی به جمهوری داغستان آغاز شد و ارتش روسیه را وادار به مقابله با آنها کرد.
ولادیمیر پوتین که در آن زمان به تازگی به مقام نخست وزیری روسیه منصوب شده بود دستور آغاز عملیات ضدتروریستی علیه جنگجویان چچنی را صادر کرد.
وی کمتر از دو ماه پیش پس از مدت ها سکوت اعلام کرد که در آن زمان وقتی برای سرکشی از مناطق جنگی با بالگرد به منطقه رفته بود، نزدیک بود توسط چچنی های جدایی طلب ترور شود چرا که آنها بالگرد وی را هدف قرار دادند.
ارتش روسیه در جنگ دوم چچن توانست جنگجویان چچنی را تار و مار کند و در سال ۲۰۰۶ عملیات ضدتروریستی در جمهوری چچن را با برقراری حکومت تابع مسکو در این منطقه و تثبیت امنیت و ثبات با موفقیت به پایان برساند و پوتین جوان به روس ها امید دهد که روسیه می تواند از روزهای سخت فاصله بگیرد.

** پوتین و رویای بازگشت قدرت ارتش
ولادیمیر پوتین در مورد شرایط ارتش روسیه در آغاز دهه دو هزار میلادی و در زمان رئیس جمهوری خود گفته است: ارتش روسیه در وضع بسیار دشواری قرار داشت و با زحمت بسیار می توانست وظایف محوله را اجرا کند، برای مقابله با ستیزه جویان چچنی حتی نمی توانستیم ۶۰ هزار نفر از نیروهای مسلح را به میدان نبرد اعزام کنیم.
از روزهای سخت ارتش روسیه بیش از یک دهه گذشته است و روند توسعه نیروی نظامی روس ها به گونه ای بوده است که مقامات اروپای غربی و آمریکا را یاد ارتشی انداخته است که زمانی توانست به دوران قدرت نمایی ناپلئون و هیتلر در اروپای غربی پایان دهد.
هم اکنون روسیه یک میلیون و ۹۰۳ هزار ارتشی دارد که یک میلیون و ۱۳ هزار نفر از آنان پرسنل ثابت هستند و ۳۵۲ هزار نفر را نیز نظامیان قراردادی تشکیل می دهند که مطابق قانون با امضای قرارداد پنج ساله در ارتش خدمت می کنند.بقیه نیروها نیز سربازان وظیفه هستند و علاوه بر اینها روسیه طرح استفاده از لژیونر یا نظامی از ملیت دیگر را هم در سر دارد.

ارتش روسیه امروز به موشک های قاره پیما با برد بیش از ۱۰ هزار کیلومتر و زیردریایی های اتمی با موشک های قاره پیما مجهز شده است که توانایی حمل کلاهک های هسته ای را دارد.
پوتین اسفندماه پارسال به جهانیان گفت که روسیه به تازگی به تسلیحاتی دست یافته است که هیچ قدرت نظامی جهان قادر به مقابله با آن نیست و روسیه هر نقطه ای از زمین را می تواند بدون مزاحمت نابود کند.
موشک های مجهز به موتور هسته ای (مدت زمان پروازی نامحدود) و موشک های بالدار هواپایه با سرعت ۱۰ برابر سرعت صوت و رادار گریز، قدرت نابودی از زمین، هوا و دریا را به روس ها داده است.
براساس گزارش رسانه های روسیه، هم اکنون حدود ۶۵ درصد تسلیحات ارتش روسیه را سلاح های پیشرفته تشکیل می دهند.
این تسلیحات در جریان اصلاحات ساختار نیروهای مسلح روسیه به ارتش این کشور تحویل شده است و سالانه ده ها میلیارد دلار برای خرید این تسلیحات هزینه می شود.
ارتش روسیه در چند سال گذشته توانسته در کنار ایران، مقابل داعش و معارضانی که با تسلیحات غربی مجهز می شوند به پیروزی برسد.
پیشرفت های نظامی روسیه در چند سال اخیر به اندازه ای بوده است که مقام های ناتو را وادار کرده که به رسانه ها از نگرانی خود بگویند.
روسیه امروز از نظر نظامی به جایگاهی رسیده است که گاهی خبر تقابل جنگنده های این کشور با جنگنده های آمریکا یا دیگر کشورهای ناتو در دریای بالتیک در صدر اخبار رسانه های جهان قرار می گیرد.
در دیدار سران کشورهای مختلف نیز هر از چند گاهی صحبت از خرید تسلیحات روسی می شود و بسیاری از کشورها برای امتیاز گرفتن از غرب، مذاکره با روس ها برای خرید تسلیحات را بر سر زبان ها می اندازند.
در بازار تسلیحاتی جهان نیز سامانه های دفاعی روسیه جایگاه ویژه ای برای خود دست و پا کرده اند و تازه ترین سامانه دفاعی آنها (اس۴۰۰) را چینی ها به عنوان یکی از اعضای دائمی شورای امنیت خریداری کرده اند.

** چشم انداز قدرت نظامی
تنها چند روز پیش، انستیتو تحقیقات بین المللی مسائل صلح استکهلم که در عرصه بودجه های نظامی کشورهای مختلف پژوهش می کند مدعی شد که روسیه برای نخستین بار در ۱۹ سال اخیر، بودجه نظامی خود را کاهش داده است.
بر اساس این گزارش، بودجه نظامی روسیه در سال ۲۰۱۷ میلادی ۱۳٫۹ میلیارد دلار کاهش یافت که بزرگترین کاهش در بین کشورهای جهان است؛ آخرین بار در سال ۱۹۹۸ میلادی بودجه نظامی روسیه کاهش یافته بود.
بر اساس این گزارش، مدرن سازی ارتش روسیه برای مقام های کرملین در اولویت قرار گرت اما مشکلات اقتصادی که از سال ۲۰۱۴ با تحریم های غرب و آمریکا گریبان این کشور را گرفته، مسکو را مجبور به کاهش بودجه نظامی کرده است.
این گزارش ها در حالی از سوی غرب به جهان مخابره می شود که مقامات روسیه آن را رد می کنند.
سرگئی شایگو وزیر دفاع روسیه نخستین مقامی بود که به این خبر واکنش نشان داد و گفت که امسال روسیه حدود یک و نیم هزار میلیارد روبل (معادل ۲۵ میلیارد دلار) برای خرید سلاح های نظامی هزینه خواهد کرد.
به گفته وی، سفارش های تسلیحاتی ارتش روسیه در سال جاری ۳ هزار و ۷۰۰ قلم است و تنها در سال ۲۰۱۸ میلادی شش فروند ناو دیگر به نیروی دریایی ارتش روسیه اضافه می شود و چهار ناو دیگر نیز تعمیر خواهد شد.
به گزارش خبرنگار ایرنا، دومین ارتش قدرتمند جهان با رهبری ولادیمیر پوتین توانسته ارزش‌های سنتی و غرور ملی را به ملتی که پس از فروپاشی شوروی توسط غرب تحقیر شد، بازگرداند و ستایش مردم این کشور را به همراه داشته باشد، بنابراین به نظر نمی رسد تا شش سال دیگر که پوتین برصندلی قدرت در کرملین تکیه زده است، ارتش این کشور اقتداری کمتر از امروز داشته باشد.
شبس **اروپام*۳۹۱* ۱۳۴۶ **۱۹۱۷



انتهای پیام /*